– Trong cuộc khủng hoảng kinh tế lần này, Việt Nam đã ứng phó khá tốt, chỉ mất 3 năm để trở lại đà tăng trưởng.

Đó là nhận định của TS. Lê Xuân Nghĩa, Phó chủ tịch Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia tại Hội nghị Các nhà đầu tư 2009 do Tập đoàn Jaccar (Pháp) tổ chức sáng 26/10, tại TP.HCM.

Gần 50 công ty trong và ngoài nước trong 16 ngành nghề đã trao đổi trực tiếp tại hội nghị nhằm tìm kiếm cơ hội hợp tác kinh doanh. Ảnh: Ca Hảo

Theo ông Nghĩa, nền kinh tế Việt Nam cơ bản đã vượt qua thời điểm khó khăn nhất. Tuy nhiên, những khó khăn trong việc duy trì, bảo đảm ổn định cân đối chính sách vĩ mô của nền kinh tế, nhất là cán cân thanh toán cung cầu tiền tệ, ổn định lãi suất và tỷ giá, còn nhiều phức tạp. Đây sẽ là rào cản đối với sự tăng trưởng theo đà hiện nay của Việt Nam trong năm tiếp theo.

Ông Nghĩa cho biết thêm, các doanh nghiệp đã vượt qua được thời điểm khó khăn nhất, sản xuất được phục hồi và có bước phát triển. Các con số về tốc độ tăng trưởng GDP (đạt 5,2%), chỉ số giá tiêu dùng (7%), bội chi ngân sách bằng (6,9%), 76.000 doanh nghiệp mới được thành lập, tạo thêm trên 1,5 triệu lao động… là một minh chứng.

Trong đó, ngành xây dựng có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất. Khi gói kích của của Chính phủ được “tung” ra thì tốc độ tăng trưởng của ngành này chiếm đến 9,73% trong quý III/2009. Dự báo lĩnh vực này sẽ tiếp tục tăng mạnh trong thời gian tới do tốc độ giải ngân các gói đầu tư của Chính phủ được thực hiện khá tốt và nhanh.

Điều khả quan nhất là lĩnh vực đầu tư nước ngoài (FDI) và đầu tư của Chính phủ đang có chiều hướng tăng lên. Tuy nhiên, đầu tư của khu vực tư nhân sẽ giảm lại, điều này có nghĩa là hiệu quả của gói kích cầu vào khu vực này đang có xu hướng yếu dần đi.

Ông Trương Đình Tuyển, thành viên của Ủy ban Giám sát Tài chính quốc gia cho rằng, FDI hiện chiếm khoảng 37% tổng giá trị ngành công nghiệp và gần 19% giá trị toàn nền kinh tế Việt Nam. Điều đó cho thấy, tầm quan trọng của vốn FDI đối với kinh tế Việt Nam rất lớn.

Đa số nhà đầu tư đầu đánh giá cao khả năng tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam trong thời gian tới. Ảnh: Ca Hảo

Theo ông Tuyển, Chính phủ Việt Nam luôn khuyến khích nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào Việt Nam, đặc biệt là chế biến, chế tạo, nhằm tạo ra những giá trị xuất khẩu mới. Bởi, kim ngạch nhập khẩu của khối doanh nghiệp FDI hiện cao hơn xuất khẩu khá nhiều, nếu loại trừ kim ngạch xuất khẩu dầu thô.

“Thực tế, doanh nghiệp FDI không tạo nên một sức bật mới cho xuất khẩu Việt Nam. Đây cũng là nguyên nhân gây nên tình trạng nhập siêu nghiêm trọng trong thời gian qua.”, ông Tuyển nhận định.

Ông Nghĩa nhận định, trong cuộc khủng hoảng kinh tế lần này, Việt Nam đã ứng phó khá tốt, chỉ mất 3 năm để trở lại đà tăng trưởng, trong khi cuộc khủng hoảng tài chính hồi năm 1997 Việt Nam phải mất đến 5 năm.

“Tiềm lực của Việt Nam vào giai đoạn hiện nay khá tốt, hệ thống tài chính, ngân hàng vững mạnh hơn rất nhiều. Thị trường chứng khoán Việt Nam tuy mới phát triển nhưng có tính ổn định, đạt hiệu quả trong một thời gian nhất định. Thực tế, thời gian qua, các doanh nghiệp đã tăng vốn tự có lên với tốc độ khủng khiếp.”, ông Nghĩa cho biết.

Ông Trương Đình Tuyển cho rằng, trong thời gian qua điểm xếp hạng của Việt Nam về tính ổn định của nền kinh tế vĩ mô đang tụt nhanh, chủ yếu là tỷ giá hối đoái và thị trường hối đoái vì có sự căng thẳng về ngoại tệ.

Nguyên nhân là do phần lớn các doanh nghiệp được hỗ trợ lãi suất đều đi vay bằng đồng nội tệ, thay vì ngoại tệ nên thị trường hối đoái trong nước thiếu ngoại tệ trầm trọng. Trong khi đó, ngân hàng dư thừa ngoại tệ để cho vay, nhưng thiếu ngoại tệ để bán, khiến thị trường ngoại tệ càng căng thẳng hơn.

Thời gian gần đây, nhiều dự báo cho rằng, giá ngoại tệ sẽ tăng lên trong trung hạn, khiến đa số doanh nghiệp càng “găm” ngoại tệ, không bán ra thị trường. Nếu Ngân hàng Nhà nước và Chính phủ điều hành tốt hơn tỷ giá hối đoái thì tình hình này sẽ bớt căng thẳng trong thời gian tới và sẽ tạo ra tính thanh khoản tốt hơn cho thị trường hối đoái. 

• Ca Hảo